Барыс Ефрэмаў: пілотны праект "Развіццё фермерскай гаспадаркі на тэрыторыі Віцебскай вобласці" будзе рэалізоўвацца сумесна аблвыканкамам і Белаграпрамбанкам
Пілотны праект "Развіццё фермерскай гаспадаркі на тэрыторыі Віцебскай вобласці", які стартуе ў бліжэйшы час, будзе рэалізоўвацца сумесна Віцебскім аблвыканкамам і Белаграпрамбанкам. Пра гэта на рабочым пасяджэнні па азнаямленні з праектам расказаў намеснік старшыні аблвыканкама Барыс Ефрэмаў.
У Віцебскай вобласці, як і ў іншых рэгіёнах рэспублікі, на сяле укрупняюць гаспадаркі як з-за адтоку рабочай сілы, так і для акумулявання фінансавання, каб фарміраваць высокапрадукцыйныя комплексы. "Такі працэс мае і некаторыя адмоўныя бакі: застаюцца дробныя фермы на 150-200 галоў, якія неэфектыўныя ў структуры буйной сельскагаспадарчай вытворчасці. Але там маюцца пэўныя працоўныя рэсурсы, памяшканні, зямля, мелкаконтурная, куды не пусціш буйнагабарытную і высокапрадукцыйную глебаапрацоўчую тэхніку або камбайны, таму што гэта будзе лішняя страта рэсурсаў. А стварыць на гэтых астраўках, якіх дастаткова, дзеючыя невялікія гаспадаркі - гэта сёння задача органаў улады, у тым ліку на месцах", - растлумачыў Барыс Ефрэмаў.
У Віцебскай вобласці каля 450 сялянскіх (фермерскіх) гаспадарак (КФГ). Іх уклад у рэгіянальны валавы прадукт на сёння 2-3%. Па словах намесніка старшыні аблвыканкама, перспектыва праекта дапамогі КФГ у вобласці - выхад на паказчык у 7-8%, чаго ўжо дабіваюцца фермеры Гродзенскай і Брэсцкай абласцей. "Патэнцыял ёсць. КФГ нашай вобласці ў асноўным сканцэнтраваны на раслінаводстве, 92% з іх вырошчваюць сельскагаспадарчыя культуры. Ёсць таксама перспектыва і ў жывёлагадоўлі, у гэтым напрамку трэба працаваць", - адзначыў Барыс Ефрэмаў.
Начальнік рэгіянальнай дырэкцыі па Віцебскай вобласці ААТ "Белаграпрамбанк" Алег Жынгель расказаў пра пілотны праект і прэферэнцыі, якія могуць атрымаць людзі, якія захочуць працаваць на зямлі. "Гэта не першая праграма падтрымкі працаўнікоў сяла: банк крэдытуе асабістыя падсобныя гаспадаркі, фермераў. І кіраўніцтва вобласці прапанавала разгледзець магчымасць фінансавання КФГ, якія будуць уцягваць у абарот сельскагаспадарчыя землі невялікіх гаспадарак. Мы распрацавалі праграму падтрымкі аграрнага бізнесу гэтаганапрамкі. Перш за ўсё гэта льготнае крэдытаванне па спрошчанай сістэме пад 3% гадавых, са спрошчанай сістэмай забеспячэння крэдыту да Br50 тыс.: няўстойка з паручальніцтвам і іншае. Мы абмяркуем з фермерамі вобласці прапанаваны механізм, і калі будуць заўвагі, то мы гатовы ўнесці карэктывы. Стартуе праект у бліжэйшы час: калі да канца жніўня да нас паступяць заяўкі ад КФХ, то рэалізацыя пачнецца адразу па запыце. Белаграпрамбанк разлічвае, што гэты прадукт стане запатрабаваным і камфортным для атрымальнікаў. Вынікі пілотнага праекта мы затым прааналізуем і прапануем яго да выкарыстання ў іншых абласцях", - растлумачыў Алег Жынгель.
На рабочым пасяджэнні анлайн прысутнічалі кіраўнікі раёнаў вобласці і старшыні сельвыканкамаў, каб азнаёміцца з умовамі праекта, вопытам паспяховых КФХ вобласці. Пасля ім трэба будзе прааналізаваць, землі якіх прадпрыемстваў, асабліва стратных, варта ўжо зараз рыхтаваць для перадачы актыўным фермерам, каб яны не пуставалі і давалі аддачу.
Прадстаўнік КФХ "Тэра Ностра" Алег Іўчанка, чыё гаспадарка размешчана на мяжы Бешанковіцкага і Сенненскага раёнаў, распавёў аб цяперашняй працы і перспектывах выхаду на імпартазамяшчальны рынак. У веданні гаспадаркі больш за 3 тыс. га, з якіх каля 900 га не апрацоўваюцца: гэта землі забалочаныя, на іх трэба праводзіць меліярацыйныя работы для уцягвання ўчасткаў у севазварот. У развіццё гаспадаркі прадпрымальнік за два гады існавання КФХ уклаў больш за Br20 млн уласных сродкаў, частку тэхнікі браў у лізінг. У "Тэра Ностра" 50 адзінак тэхнікі, тут працуюць 80 чалавек, 50 з якіх у штаце, астатнія - па дагаворы падраду. У КФХ у сярэднім ураджайнасць збожжавых каля 40 ц/га, а на асобных землях збіраюць і да 92 ц/га. Такі высокі паказчык дасягаецца дзякуючы ўнясенню угнаенняў: у сярэднім атрымліваецца прыкладна 380 ц на гектар. Алег Іўчанка распавёў, што ў амбіцыйных планах - пабудаваць комплекс па вытворчасці насення, для поўнай яго загрузкі гаспадарцы не хапае яшчэ 6 тыс. га зямлі, каб вырошчваць ураджай і выконваць севазварот. Вырабленае насенне замежных сартоў КФХ плануе прадаваць як на айчынным, так і на расійскім рынке. Кіраўніцтва КФХ пралічыла сваю прысутнасць у гэтым сегменце і гатова забяспечваць беларускія прадпрыемствы насеннем збожжавых, часткова выцясняючы імпартную сыравіну і канкуюруючы з замежнымі пастаўшчыкамі больш нізкімі цэнамі. Таксама стварэнне такога высокапрадукцыйнага комплексу зможа забяспечыць працоўнымі месцамі 10-12 жыхароў Бешанковіцкага і Сенненскага раёнаў. У мінулым годзе "Тэра Ностра" рэалізавала 1,4 тыс. т насення, а ў гэтым зможа рэалізаваць звыш 3 тыс. т.
Старшыня абласнога Савета дэпутатаў Уладзімір Цярэнтаў, які прысутнічаў на рабочым пасяджэнні, адзначыў, што нароўні з буйнымі аграхолдынгі КФХ з'яўляюцца будучыняй сельскай гаспадаркі вобласці і краіны. "Я ўражаны тым, што сёння пачуў. Такія высокія вынікі паказвае чалавек, які хоча працаваць на зямлі. Кіраўнікам раёнаў варта звярнуць увагу на гэту тэму. Некаторыя скардзяцца, што зямля нікому не патрэбна. Патрэбна. І на ёй ёсць каму працаваць. А цяпер яшчэ прыйшоў інвестар, які можа і хоча аказаць фінансавую падтрымку фермерскім гаспадаркам. Старшыням райвыканкамаў, сельвыканкамаў варта варушыцца ўжо зараз і ўзаемадзейнічаць з насельніцтвам. Цешыць бачыць, што кіраўнікі КФХ знаходзяць разуменне і падтрымку мясцовай улады. І што самі прадпрымальнікі не застаюцца ўбаку ад сацыяльнага жыцця раёнаў", - падкрэсліў кіраўнік дэпутацкага корпуса вобласці.
У Віцебскай вобласці, як і ў іншых рэгіёнах рэспублікі, на сяле укрупняюць гаспадаркі як з-за адтоку рабочай сілы, так і для акумулявання фінансавання, каб фарміраваць высокапрадукцыйныя комплексы. "Такі працэс мае і некаторыя адмоўныя бакі: застаюцца дробныя фермы на 150-200 галоў, якія неэфектыўныя ў структуры буйной сельскагаспадарчай вытворчасці. Але там маюцца пэўныя працоўныя рэсурсы, памяшканні, зямля, мелкаконтурная, куды не пусціш буйнагабарытную і высокапрадукцыйную глебаапрацоўчую тэхніку або камбайны, таму што гэта будзе лішняя страта рэсурсаў. А стварыць на гэтых астраўках, якіх дастаткова, дзеючыя невялікія гаспадаркі - гэта сёння задача органаў улады, у тым ліку на месцах", - растлумачыў Барыс Ефрэмаў.
У Віцебскай вобласці каля 450 сялянскіх (фермерскіх) гаспадарак (КФГ). Іх уклад у рэгіянальны валавы прадукт на сёння 2-3%. Па словах намесніка старшыні аблвыканкама, перспектыва праекта дапамогі КФГ у вобласці - выхад на паказчык у 7-8%, чаго ўжо дабіваюцца фермеры Гродзенскай і Брэсцкай абласцей. "Патэнцыял ёсць. КФГ нашай вобласці ў асноўным сканцэнтраваны на раслінаводстве, 92% з іх вырошчваюць сельскагаспадарчыя культуры. Ёсць таксама перспектыва і ў жывёлагадоўлі, у гэтым напрамку трэба працаваць", - адзначыў Барыс Ефрэмаў.
Начальнік рэгіянальнай дырэкцыі па Віцебскай вобласці ААТ "Белаграпрамбанк" Алег Жынгель расказаў пра пілотны праект і прэферэнцыі, якія могуць атрымаць людзі, якія захочуць працаваць на зямлі. "Гэта не першая праграма падтрымкі працаўнікоў сяла: банк крэдытуе асабістыя падсобныя гаспадаркі, фермераў. І кіраўніцтва вобласці прапанавала разгледзець магчымасць фінансавання КФГ, якія будуць уцягваць у абарот сельскагаспадарчыя землі невялікіх гаспадарак. Мы распрацавалі праграму падтрымкі аграрнага бізнесу гэтаганапрамкі. Перш за ўсё гэта льготнае крэдытаванне па спрошчанай сістэме пад 3% гадавых, са спрошчанай сістэмай забеспячэння крэдыту да Br50 тыс.: няўстойка з паручальніцтвам і іншае. Мы абмяркуем з фермерамі вобласці прапанаваны механізм, і калі будуць заўвагі, то мы гатовы ўнесці карэктывы. Стартуе праект у бліжэйшы час: калі да канца жніўня да нас паступяць заяўкі ад КФХ, то рэалізацыя пачнецца адразу па запыце. Белаграпрамбанк разлічвае, што гэты прадукт стане запатрабаваным і камфортным для атрымальнікаў. Вынікі пілотнага праекта мы затым прааналізуем і прапануем яго да выкарыстання ў іншых абласцях", - растлумачыў Алег Жынгель.
На рабочым пасяджэнні анлайн прысутнічалі кіраўнікі раёнаў вобласці і старшыні сельвыканкамаў, каб азнаёміцца з умовамі праекта, вопытам паспяховых КФХ вобласці. Пасля ім трэба будзе прааналізаваць, землі якіх прадпрыемстваў, асабліва стратных, варта ўжо зараз рыхтаваць для перадачы актыўным фермерам, каб яны не пуставалі і давалі аддачу.
Прадстаўнік КФХ "Тэра Ностра" Алег Іўчанка, чыё гаспадарка размешчана на мяжы Бешанковіцкага і Сенненскага раёнаў, распавёў аб цяперашняй працы і перспектывах выхаду на імпартазамяшчальны рынак. У веданні гаспадаркі больш за 3 тыс. га, з якіх каля 900 га не апрацоўваюцца: гэта землі забалочаныя, на іх трэба праводзіць меліярацыйныя работы для уцягвання ўчасткаў у севазварот. У развіццё гаспадаркі прадпрымальнік за два гады існавання КФХ уклаў больш за Br20 млн уласных сродкаў, частку тэхнікі браў у лізінг. У "Тэра Ностра" 50 адзінак тэхнікі, тут працуюць 80 чалавек, 50 з якіх у штаце, астатнія - па дагаворы падраду. У КФХ у сярэднім ураджайнасць збожжавых каля 40 ц/га, а на асобных землях збіраюць і да 92 ц/га. Такі высокі паказчык дасягаецца дзякуючы ўнясенню угнаенняў: у сярэднім атрымліваецца прыкладна 380 ц на гектар. Алег Іўчанка распавёў, што ў амбіцыйных планах - пабудаваць комплекс па вытворчасці насення, для поўнай яго загрузкі гаспадарцы не хапае яшчэ 6 тыс. га зямлі, каб вырошчваць ураджай і выконваць севазварот. Вырабленае насенне замежных сартоў КФХ плануе прадаваць як на айчынным, так і на расійскім рынке. Кіраўніцтва КФХ пралічыла сваю прысутнасць у гэтым сегменце і гатова забяспечваць беларускія прадпрыемствы насеннем збожжавых, часткова выцясняючы імпартную сыравіну і канкуюруючы з замежнымі пастаўшчыкамі больш нізкімі цэнамі. Таксама стварэнне такога высокапрадукцыйнага комплексу зможа забяспечыць працоўнымі месцамі 10-12 жыхароў Бешанковіцкага і Сенненскага раёнаў. У мінулым годзе "Тэра Ностра" рэалізавала 1,4 тыс. т насення, а ў гэтым зможа рэалізаваць звыш 3 тыс. т.
Старшыня абласнога Савета дэпутатаў Уладзімір Цярэнтаў, які прысутнічаў на рабочым пасяджэнні, адзначыў, што нароўні з буйнымі аграхолдынгі КФХ з'яўляюцца будучыняй сельскай гаспадаркі вобласці і краіны. "Я ўражаны тым, што сёння пачуў. Такія высокія вынікі паказвае чалавек, які хоча працаваць на зямлі. Кіраўнікам раёнаў варта звярнуць увагу на гэту тэму. Некаторыя скардзяцца, што зямля нікому не патрэбна. Патрэбна. І на ёй ёсць каму працаваць. А цяпер яшчэ прыйшоў інвестар, які можа і хоча аказаць фінансавую падтрымку фермерскім гаспадаркам. Старшыням райвыканкамаў, сельвыканкамаў варта варушыцца ўжо зараз і ўзаемадзейнічаць з насельніцтвам. Цешыць бачыць, што кіраўнікі КФХ знаходзяць разуменне і падтрымку мясцовай улады. І што самі прадпрымальнікі не застаюцца ўбаку ад сацыяльнага жыцця раёнаў", - падкрэсліў кіраўнік дэпутацкага корпуса вобласці.