Незалежна ад займаных пасад і былых заслуг

«Работа, накіраваная на барацьбу з карупцыяй і эканамічнай злачыннасцю, - прыярытэт у дзейнасці пракурораў Віцебшчыны. Намі арганізавана аператыўнае суправаджэнне інвестыцыйных праектаў, сумесна з іншымі праваахоўнымі органамі спыняюцца факты так званых «адкатаў» пры правядзенні дзяржаўных закупак і расходаванні бюджэтных сродкаў».

Усяго ў першым паўгоддзі 2017 г. у Віцебскай вобласці выяўлена 116 карупцыйных злачынстваў, што, значна, а менавіта ў паўтара раза больш, чым у мінулым годзе. У 3 разы (з 12 да 34) узрасла колькасць выяўленых фактаў хабарніцтва, на 15% больш спынена крадзяжоў шляхам злоўжывання службовымі паўнамоцтвамі (47 злачынстваў).

За здзяйсненне злачынстваў карупцыйнай накіраванасці да крымінальнай адказнасці прыцягнута 56 службовых асоб, прынятымі мерамі рэальна пакрыты ўрон агульным сумай больш за 4,7 млн. дэнамінаваных рублёў.

Пракурорскімі работнікамі падтрымана дзяржаўнае абвінавачванне па крымінальных справах у дачыненні да старшыні Ушацкага сельскага выканаўчага камітэта, галоўнага бухгалтара Пастаўскага райвыканкама, якія здзейснілі крадзяжы грашовых сродкаў шляхам злоўжывання службовымі паўнамоцтвамі (арт.210 КК);

Скончана расследаванне крымінальных спраў у дачыненні да шэрагу службовых асоб органаў выканаўчай улады, якія абвінавачваюцца ў тым, што з карыслівай і іншай асабістай зацікаўленасці давалі незаконныя ўказанні кіраўнікам шэрагу прадпрыемстваў вобласці аб бязвыплатным выдзяленні ім работнікаў, тэхнікі, маёмасці арганізацый (ч.3 арт. 426 КК). Адзін з іх, акрамя таго, па сутнасці, з выкарыстаннем службовых паўнамоцтваў кіраваў будаўнічай «фірмай» свайго сына, што пацягнула дадатковую кваліфікацыю яго дзеянняў па арт.429 КК Рэспублікі Беларусь («Удзел службовай асобы, якая знаходзіцца на дзяржаўнай службе, ва упраўленні арганізацыяй, якая ажыццяўляе прадпрымальніцкую дзейнасць, усуперак забароне, усталяванай законам, калі службовая асоба, выкарыстоўваючы свае службовыя паўнамоцтвы, прадаставіла такой арганізацыі льготы і перавагі або пакрыўлялавала ў іншай форме»).

Пракурорамі накіраваны ў суд крымінальныя справы аб хабарніцтве ў дачыненні да шэрагу супрацоўнікаў падатковых і транспартнай інспекцый, памежнай службы, узбуджаны справы аб карупцыйных злачынствах у дачыненні да асобных кіраўнікоў прадпрыемстваў, якія перайшлі мяжу антыкарупцыйнага заканадаўства.

Неабходна, не саромеючыся, канстатаваць, што беларускі карупцыйны «ландшафт» досыць шырокі і разнастайны. Ён прадстаўляе многія сферы жыццядзейнасці нашага грамадства. Карупцыя набывае ўсё больш вытанчаныя формы. Гэта з'ява «муціруе», пасылаючы пракурорам усё новыя і новыя выклікі. Як адзначаў Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь Канюк А.В., «…сёння, з пункту гледжання карупцыйнасці, адбываецца крыміналізацыя перш за ўсё эканамічнага сектара».

У бягучым годзе пракурорамі Віцебшчыны падчас праверак выяўляліся неадзінкавыя факты невыканання дзяржаўнымі службовымі асобамі праверачных суб'ектаў патрабаванняў заканадаўства аб парадку прадастаўлення і выкарыстання бязвыплатнай (спонсарскай) дапамогі, аб дэклараванні даходаў, аб выкананні абмежаванняў, устаноўленых Законам «Аб барацьбе з карупцыяй».

Па ўсіх парушэннях антыкарупцыйнага заканадаўства прыняты меры пракурорскага рэагавання: унесена 96 прадстаўленняў, прынесена 44 пратэсты, вынесена 67 прадпісанняў і 119 афіцыйных папярэджанняў. Па выніках разгляду актаў нагляду да дысцыплінарнай, адміністрацыйнай і матэрыяльнай адказнасці прыцягнута 214 вінаватых службовых асоб.

«Акцэнт нашай працы накіраваны на эканамічны складнік, як залог нацыянальнай бяспекі дзяржавы. Актывізавана праца па выяўленні парушэнняў заканадаўства пры ажыццяўленні дзяржаўных закупак у мэтах забеспячэння празрыстага і эфектыўнага расходавання бюджэтных сродкаў, аналізуецца выкананне суб'ектамі гаспадарання вобласці патрабаванняў заканадаўства аб закупках тавараў (работ, паслуг) пры рэалізацыі дзяржаўных праграм і інвестыцыйных праектаў, у тым ліку па пытаннях выкарыстання бюджэтных сродкаў, вылучаных на будаўніцтва, правядзенне капітальнага і бягучага

ремонта аб'ектаў рэспубліканскай і камунальнай форм уласнасці. Выяўляюцца парушэнні, прымаюцца адпаведныя меры рэагавання».

Напрыклад, пракурорамі ўстаноўлена, што службовымі асобамі аднаго з прадпрыемстваў сферы ЖКГ пры ажыццяўленні закупкі дарагаватага абсталявання, пры апісанні ўмоў для ўдзелу ў працэдуры дзяржаўнай закупкі (у дакументах, размешчаных на афіцыйным сайце ў глабальнай камп'ютарнай сетцы Інтэрнэт icetrade.by) быў істотна абмежаваны доступ патэнцыйных пастаўшчыкоў апісаннем залішне канкрэтызаваных параметраў (памераў, тэхнічных патрабаванняў) абсталявання, чым груба парушаны патрабаванні Закона «Аб дзяржаўных закупках». Пракурорам раёна дырэктару прадпрыемства ўнесена прадпісанне, працэдура закупкі адменена, новая працэдура праведзена ў дакладнай адпаведнасці з патрабаваннямі дзеючага заканадаўства і без ушчамлення канкурэнтных магчымасцей патэнцыйных пастаўшчыкоў.

Неабходна адзначыць (магчыма, гэта зацікавіць нашых грамадзян, якія маюць дачыненне да сферы закупак), што тэрытарыяльнымі пракурорамі і спецыяльным падраздзяленнем пракуратуры Віцебскай вобласці забяспечаны пастаянны маніторынг інфармацыйнай сістэмы «Тэндэры» на прадмет выяўлення парушэнняў парадку арганізацыі і правядзення закупак. У 2017 годзе пракурорскімі работнікамі выяўляліся шматлікія парушэнні заканадаўства, у тым ліку факты неабгрунтаванага пераходу ад канкурэнтных працэдур да закупак з адной крыніцы, факты неабгрунтаванага выбару пераможцы і г.д.

Палова пракурорскіх праверак антыкарупцыйнага заканадаўства, так ці інакш закранула сферу дзяржаўных закупак, больш чвэрці ўсіх актаў пракурорскага рэагавання ўнесена ў сувязі з выяўленнем парушэнняў ва ўказанай сферы, 40% службовых асоб, прыцягнутых да адказнасці за невыкананне антыкарупцыйнага заканадаўства, парушылі палажэнні закона менавіта ў сферы дзяржаўных закупак.

«Работа у гэтым напрамку будзе працягнута. Мы будзем выкарыстоўваць увесь наяўны ў нашых руках прававы антыкарупцыйны інструментарый у мэтах абароны правоў і

законных інтарэсаў грамадзян, дзяржавы і асобных суб'ектаў гаспадарання».

Начальнік аддзела пракуратуры Віцебскай вобласці
па барацьбе з карупцыяй і арганізаванай злачыннасцю
саветнік юстыцыі Яўген Лапкоўскі