ФАК, кансервавы завод і яхт-клуб - старшыня Чашніцкага райвыканкама Аляксандр Быкаў падзяліўся планамі па развіцці рэгіёна
– Аляксандр Пятровіч, вы чалавек не тутэйшы, узначальваеце раён з сакавіка. Змаглі пазнаць патэнцыял Чашніччыны?
– Родам я з суседняга Лепельскага раёна. Пра Чашніцкі ведаў няшмат. Прыйшоўшы сюды, быў здзіўлены колькасцю прамысловых аб'ектаў. Адзін Лукомльскі ГРЭС чаго варты, а Завод керамзітавы! Пачытаўшы гісторыю, таксама шмат чаго даведаўся. У Іванску, напрыклад, калісьці знаходзілася сядзіба мясцовых магнатаў Валадковічаў, якія валодалі значнай часткай зямель раёна. Папяровая фабрыка «Чырвоная зорка» належала ім да рэвалюцыі. На Чашніччыне займаліся конегадоўляй. Цікава было даведацца пра Чэрэйскае княства, Свята-Троіцкую царкву і інш.
Даведацца Чашніччыну дапамаглі і навакольныя людзі. Чашнічане вельмі гасцінныя, чулыя. Шмат у чым дапамагаюць і мае намеснікі, кожны на сваім месцы. Практычна ўсе мясцовыя, таму перажываюць за родны раён, хочуць, каб ён выглядаў годна на абласным і рэспубліканскім узроўнях.
– Пры прызначэнні на пасаду старшыня аблвыканкама Аляксандр Субоцін паставіў перад вамі задачу павысіць інвестыцыйную прывабнасць раёна, развіваць сельскагаспадарчую галіну. Што зрабілі ў гэтым напрамку?
–Шмат інвестыцыйных праектаў у раёне былі распрацаваны да мяне. З асноўных – гэта інвестпраект у галіне дрэваапрацоўкі ТАА «ВудэнКіт». Прадугледжана будаўніцтва ліній сартавання, ачысткі бярвёнаў ад кары, раскройкі і вакуумнай сушкі, вытворчасць мэблевага шчыта. Размяшчацца «ВудэнКіт» будзе на тэрыторыі былой Чашніцкай міжраённай базы. На працягу двух гадоў вядзецца рэканструкцыя гэтага будынка. Прадпрыемствам прыцягнута прамых замежных інвестыцый на суму 3 млн долараў. Плануецца стварыць да 150 працоўных месцаў.
Таксама ў цяперашні час прапрацоўваецца пытанне аб перадачы Чашніцкаму заводу па вытворчасці мінеральных угнаенняў, зарэгістраванаму ў мінулым годзе, комплексу будынкаў Грынькоўскай школы, Альшанскага дзіцячага садка для арганізацыі вытворчасці сапрапелю і ўгнаенняў. 100% прадукцыі, якая будзе вырабляцца, плануецца экспартаваць. Будзе створана не менш за 50 працоўных месцаў.
У планах завяршыць у 2024 годзе будаўніцтва Лукомльскага кансервавага завода, створанага для вытворчасці і рэалізацыі плодаагародніннай і рыбнай прадукцыі. Гэты праект знаходзіцца пад асаблівым кантролем, па яго выкананні будуць ацэньваць маю працу. Працягнем будаўніцтва завода, думаю, ужо гэтай восенню.
Што тычыцца сацыяльнай сферы, то гэта, вядома, узвядзенне ў Чашніках новага ФАКа з басейнам. Яшчэ з 2014 года яго пачалі будаваць за сродкі мясцовага бюджэту. Нядаўна нас уключылі ў дзяржаўную інвестпраграму. Было выдзелена 840 тысяч рублёў. Адкрыццё ФАКа запланавана на 10 верасня – Дзень горада Чашнікі.
Самы глабальны праект у сельскай гаспадарцы – будаўніцтва МТФ «Цяпіна» (4-ы пускавы комплекс) ААТ «Праземелле-Агра». У гэтым годзе плануем дабудаваць памяшканне для ўтрымання моладзі. Застаўся невялікі аб'ём работ. Акрамя таго, чакаем завяршэння будаўніцтва МТФ на тысячу галоў у Іванску ААТ «Іванскі-Агра».
– Цяпер гарачая пара для хлебаробаў. Як праходзіць уборка ўраджаю на Чашніччыне?
– Для хлебаробаў – гэта час збіраць «плады» пасля года працы. І калі атрымліваеш добры ўраджай – гэта, напэўна, самае прыемнае. Значыць, усё было не дарма.
Усяго на Чашніччыне гэтым летам у агульнай складанасці неабходна ўбраць 12800 гектараў збожжавых і збожжавых бабовых. Большую частку, каля дзевяці тысяч, займаюць азімыя культуры, якія выйграюць па ўраджайнасці ў яравых. Загадваць наперад не хачу, але, па прагнозах, сёлета можам перавысіць вынік мінулага года. Валавы збор – 31 тысяча. Уборачная ідзе сваім ходам.
Кіраўнік дзяржавы зрабіў асаблівы акцэнт на недапушчальнасці страт збожжа. Хачу адзначыць, што на сельгаспрадпрыемствах раёна наладжаны строгі кантроль за правядзеннем уборачнай кампаніі, створаны мабільныя групы, у склад якіх увайшлі спецыялісты розных сфер. Замацаваныя людзі, тэхніка ад некаторых раённых прамысловых прадпрыемстваў занятыя на адвозцы і пагрузцы збожжа. За асобнымі гаспадаркамі прызначаны адказныя і ад райвыканкама, мае намеснікі. У большасці сваёй яны нават не кантралююць, а аказваюць неабходную дапамогу ва ўборцы. Зараз, калі ў свеце дастаткова нявызначаная сітуацыя з харчаваннем, мы павінны зрабіць усё, каб максімум напоўніць засекі нашай краіны. Выконваем і дзяржзаказ: ужо здадзена каля 1000 тон крыжакветных.
Вядома, у цэнтры ўвагі – аграрыі, тыя, хто добрасумленным працай стварае харчовую бяспеку краіны. Адзначу, што ўсе працаўнікі забяспечаны спецадзежай, у страду для іх арганізавана гарачае харчаванне, за дасягнуты вынік перадавікоў пастаянна заахвочваюць. Разам з тым вядуцца маніторынгі за ходам уборкі ўраджаю, кантралюецца выканальніцкая дысцыпліна. Мы павінны выканаць пастаўленыя задачы і прыбраць з палёў усё якасна і ў аптымальныя тэрміны.
Нельга забываць сёння і пра будучы ўраджай. Ужо ўзаралі прыкладна 60% пад азімы рапс. Заданне – пасеяць 1700 га азімага ячменю.
– Чашніччына – край з цудоўнай прыродай, тут шмат славутасцяў, помнікаў гісторыі. Ведаю, што створаны некалькі турыстычных маршрутаў. У якім яшчэ напрамку будзе развівацца турызм у раёне?
– Дзіўная і цудоўная прырода чашніцкага краю. Гэта выдатнае месца для арганізацыі адпачынку. Тут нямала аграэкасядзіб. У асноўным паблізу Лукомльскага возера. Ёсць добры ўчастак на беразе гэтага вадаёма, некалькі гадоў таму там была лодачная станцыя. Гэта выдатнае месца, каб зрабіць базу адпачынку, накшталт яхт-клуба, з прыстаню, спецыяльнымі ангарамі для лодак. Шукаем інвестара.
Акрамя таго, там ёсць прафілакторый ад «Віцебскэнерго», летні лагер «Юнацтва», дзе нядаўна адрамантавалі тры корпусы, з'явілася міні-футбольнае поле. Восенню рамонтныя работы будуць працягнуты. Загружанасць у лагеры вялікая, пуцёўку ў гэтым годзе было не купіць.
З улікам магчымай рэарганізацыі прапрацоўваецца пытанне аб закрыцці школы ў Красналуках. Вядома, заўсёды прыкра, калі ў вёсцы спыняе працу навучальная ўстанова. Але для 33 вучняў больш эканомна арганізаваць падвоз у суседнюю школу. Між тым будынак навучальнай установы знаходзіцца ў выдатным стане, таму на яго базе плануем адкрыць лагер кругласутачнага знаходжання прыкладна на 60 чалавек. Пераабсталюем класы пад пакоі. Тут ёсць добрая сталовая, стадыён і спортзал. Закупім неабходнае абсталяванне, і будзем думаць, як арганізаваць летняе аздараўленне не толькі для чашніцкіх дзяцей, але і з іншых раёнаў.
– Пры вашым прызначэнні ў Аляксандра Суббоціна спыталі, у якім годзе ў Чашніках пройдзе фестываль-кірмаш працаўнікоў вёскі «Дажынкі». Запланавалі на 2025-ы год. На якія аб'екты ў першую чаргу ўлада зверне ўвагу?
– «Дажынкі» ў Чашніках усе вельмі чакаюць. У нас да гэтага часу ўжо будзе новы сур'ёзны аб'ект, спартыўны, – ФАК. Акрамя таго, у спіс «дажыначных» аб'ектаў будуць уключаны некаторыя жылыя дамы, дзе трэба праводзіць капрамонты, дарогі. Заасфальтаваць іх усе нават па горадзе, лічу, – вялікая справа. Дарэчы, ужо сёлета ў маі-ліпені зрабілі ўчасткі дарогі на ўездзе ў Чашнікі з боку новалукомля.
Да «Дажынак» трэба рыхтавацца загадзя. Дзесьці сваімі сіламі займацца добраўпарадкаваннем, напрыклад, прыдамавых тэрыторый.
Паціху праводзім рамонт школ у раёне. У рамках рэалізацыі мерапрыемстваў па энергазберажэнні ў 2022 годзе з рэспубліканскага бюджэту было накіравана каля 80 тысяч рублёў, з раённага – больш за 100 тысяч. Практычна ва ўсіх школах замянілі дзверы і старыя вокны на ПВХ.
Думаю, што многія маладыя чашнічане хацелі, каб у горадзе пабудавалі новы будынак ЗАГСа. Цяпер гэта прыбудова ў мясцовай гасцініцы. Паглядзім, як будзе складацца сітуацыя.
– А як наконт аўтастанцыі ў райцэнтры і Навалукомлі? Бо, пагадзіцеся, выгляд у іх не вельмі сучасны.
– Аўтастанцыі ў Навалукомлі і Чашніках адносяцца да філіяла «Аўтатранспартнае прадпрыемства №14 г.Лепель». Спадзяюся, што да «Дажынак» і мы знойдзем сродкі крыху іх асучасніць. Бо аўтастанцыя – гэта твар горада. Хачу, каб жыхарам раёна было ўтульна на роднай зямлі.
- Дзякуй за гутарку.