Пракуратурай вобласці праведзена праверка выканання ў бягучым годзе патрабаванняў заканадаўства аб дзяржаўных закупках тавараў

Пракуратурай вобласці праведзена праверка выканання ў бягучым годзе патрабаванняў заканадаўства аб дзяржаўных закупках тавараў (работ, паслуг) па выніках якой ва ўсіх рэгіёнах Віцебшчыны выяўлены істотныя парушэнні парадку правядзення працэдур дзяржаўных закупак, што ў адпаведнасці з п.12 ч.1 арт. 25 Закона Рэспублікі Беларусь «Аб барацьбе з карупцыяй» з'яўляецца правапарушэннем, якое стварае ўмовы для карупцыі.

Так, распаўсюджаны парушэнні парадку планавання дзяржаўных закупак і размяшчэння адпаведнай інфармацыі ў ІС «Тэндэры».

Нярэдка заказчыкамі неабгрунтавана драбняцца аднародныя тавары (работы, паслугі) у гадавых планах дзяржаўных закупак, што спрыяе няслушнаму выбару працэдур закупак, у тым ліку незаконнаму пераходу ад канкурэнтных працэдур да закупкі з аднаго крыніцы.

Да прыкладу, у гадавым плане закупак аддзела адукацыі, спорту і турызму Бешанковіцкага райвыканкама рознымі пунктамі адлюстраваны дадзеныя аб неабходнасці закупкі паслуг па бягучым рамонце памяшканняў і будынкаў лагера «Арляня», агульным коштам асобных аднародных работ больш за 300 базавых велічынь.

Пры гэтым, заказчыкам неправамерна не ўлічана арыенціровачны кошт гадавой патрэбнасці ў аднародных таварах (работах, паслугах), якія змяшчаюцца ў гадавым плане дзяржзакупак, праведзены закупкі з аднаго крыніцы. Акрамя гэтага, якія-небудзь дакументы, што пацвярджаюць належнае вывучэнне канк'юнктуры рынку па выбары падрадчыка для выканання агульнабудаўнічых і мантажных работ у аддзеле адукацыі, спорту і турызму райвыканкама на момант праверкі адсутнічалі, што ставіць пад сумнеў правядзенне належнага даследавання канк'юнктуры рынку і правамернасць перавагі інтарэсаў падрадчыка пры заключэнні дагавораў на выкананне рамонтна-будаўнічых работ.

Выяўлены шматлікія парушэнні пры выбары віду працэдуры дзяржаўнай закупкі (у аддзелах адукацыі, спорту і турызму Браслаўскага райвыканкама, Наваполацкага гарвыканкама, УЗ «Шаркаўшчынская ЦРБ», УЗ «Пастаўская ЦРБ», УП «ЖКГ Пастаўскага раёна» і інш.).

Шэраг заказчыкаў, распрацоўваючы і зацвярджаючы конкурсную і

аукцыённую дакументацыю, а таксама дакументацыю, якая прадстаўляецца ўдзельнікам для падрыхтоўкі цэнавых прапаноў, паказвалі патрабаванні, не прадугледжаныя дзеючым заканадаўствам, чым парушылі п. 2 арт. 14, п. 2 арт. 15 Закона Рэспублікі Беларусь «Аб дзяржаўных закупках тавараў (работ, паслуг)» і дапусцілі неабгрунтаванае абмежаванне добрасумленнай канкурэнцыі, стварыўшы ўмовы для карупцыі.

Так, ДП «УКС Мёрскага раёна» пры правядзенні адкрытага конкурсу па выбары падраднай арганізацыі для выканання будаўніча-мантажных работ па будаўніцтве аб'екта: «Пяць аднакватэрных жылых дамоў сядзібнага тыпу ў аг.Туркава (ААТ «Туркава») Мёрскага раёна» у п. 6 конкурснай дакументацыі неабгрунтавана паказана, што для пацвярджэння дзелавой рэпутацыі «удзельнікамі павінна быць прадстаўлена не менш пяці копій розных водгукаў заказчыкаў, у тым ліку 1 водгук ад камітэта па архітэктуры і будаўніцтве Віцебскага аблвыканкама, 1 водгук ад КУП «УКС Віцебскага аблвыканкама». Абавязак прадставіць водгукі ад канкрэтных арганізацый (у дадзеным выпадку фактычна ад суб'ектаў, якія з'яўляюцца органам кіравання і заснавальнікам заказчыка) абмяжоўвае канкурэнцыю, не забяспечвае роўнага доступу патэнцыйных падрадчыкаў.

Дапускаецца неахайная падрыхтоўка запрашэнняў і іншых дакументаў, якія прадстаўляюцца ўдзельнікам закупак для падрыхтоўкі іх прапаноў, што зніжае выніковасць праведзеных працэдур закупак.

Распаўсюджаны факты парушэнняў парадку размяшчэння на афіцыйным сайце запрашэнняў і іншай дакументацыі па канкрэтных канкурэнтных працэдурах закупак.

Найбольш істотныя парушэнні дапускаюцца пры разглядзе паступіўшых прапаноў і выбары пераможцы. Указаныя парушэнні часцяком цякуць дадатковае расходаванне бюджэтных сродкаў, у тым ліку з прычыны паўторнага правядзення працэдур закупак, адмененых па прычыне парушэння парадку ацэнкі прапаноў.

Да прыкладу, з запрашэння УП ЖКГ «Дубровно-Камунальнік» да ўдзелу ў закупцы работ па ўстаноўцы вокнаў, тэхнічнага задання, а таксама праекта дагавора вынікае, што патэнцыйны пастаўшчык абавязаны не толькі паставіць, але і ўсталяваць тавар на аб'екце.

Пратаколам пасяджэння камісіі УП ЖКГ «Дубровно-Камунальнік» ад 04.10.2016 № 2 па названай закупцы пераможцам прызнана ПРСП ТАА «Дэльта» з найменшай цаной прапановы 5 123 рублі 98 капеек.

Разам з тым вывучэннем пракуратурай раёна прапановы ПРСП ТАА «Дэльта» ўстаноўлена, што названая цана прапановы ўключае ў сябе толькі цану вырабаў.

Прыведзены факт сведчыць аб тым, што членамі камісіі УП ЖКГ «Дубровно-Камунальнік» пры правядзенні пасяджэння паступіўшыя прапановы ўдзельнікаў вывучаны павярхоўна.

У цэлым, вынікі пракурорскай праверкі, характар выяўленых парушэнняў сведчаць аб тым, што асноўнымі прычынамі названых парушэнняў з'яўляюцца недастатковае веданне дзеючага заканадаўства ў галіне дзяржаўных закупак.

Разам з тым, часта ўмовамі, якія спрыяюць названым вышэй парушэнням, з'яўляюцца адсутнасць дзейснага кантролю з боку кіраўнікоў суб'ектаў гаспадарання, якія ажыццяўляюць дзяржаўныя закупкі, недастаткова эфектыўнае планаванне расходавання бюджэтных сродкаў мясцовымі выканаўчымі і распарадчымі органамі, а таксама нерацыянальнае планаванне гаспадарчай дзейнасці атрымальнікамі бюджэтных сродкаў.

У мэтах устаранення выяўленых парушэнняў унесена 19 прадстаўленняў, 13 прадпісанняў, вынесена 20 афіцыйных папярэджанняў. 4 асобы прыцягнута да адміністрацыйнай адказнасці па ч. 4 арт. 11.16 КаАП Рэспублікі Беларусь.

Актам нагляду знаходзяцца на разглядзе.

Пракурор аддзела пракуратуры вобласці Павел Зайцаў.